Premier kontrasygnuje nominacje asesorów. Konstytucyjny spór z prezydentem

Konstytucyjny spór o nominacje asesorskie

W środę doszło do przełomu w sporze między premierem a prezydentem o obsadę stanowisk asesorskich. Szef rządu Donald Tusk podpisał 200 dokumentów dotyczących nominacji, które wcześniej wręczył prezydent Nawrocki. Prezydent nie dopełnił jednak konstytucyjnego obowiązku uzyskania kontrasygnaty premiera, co według Krajowej Rady Sądownictwa było wymagane na mocy artykułu 144 Konstytucji.

Brak kontrasygnaty mógł podważyć ważność wszystkich orzeczeń wydanych przez tych asesorów. Premier podkreślił, że mamy do czynienia z niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję. Jego zdaniem to pierwszy tak jawny i szkodliwy przypadek, który ma złe konsekwencje dla asesorów, polskich sądów i obywateli czekających na wyroki.

„Mamy do czynienia z niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję - po raz pierwszy w tak jawny i bardzo szkodliwy sposób, z bardzo złymi konsekwencjami dla asesorów, polskich sądów i tych, którzy czekają na ich orzeczenia”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier zaznaczył, że stara się bez emocji rozwiązywać problemy wynikające z niekonstytucyjnych działań, w tym przypadku działań prezydenta Nawrockiego. Przypomniał, że jako szef rządu otrzymywał do kontrasygnaty tego typu dokumenty od wszystkich prezydentów, w tym od Andrzeja Dudy.

Krajowa Rada Sądownictwa wskazała drogę

Krajowa Rada Sądownictwa w stanowisku z 29 lipca jasno wskazała, że akty urzędowe prezydenta niewymienione w artykule 144 Konstytucji wymagają kontrasygnaty premiera. Prezesi sądów odesłali więc do KRS nominacje, które nie zostały nią opatrzone, aby mogły zostać przekazane premierowi. Dzięki temu możliwe było dopełnienie formalności.

Premier podpisał dokumenty, na których widnieje podpis prezydenta Nawrockiego, co zgodnie ze stanowiskiem KRS spełnia konstytucyjny wymóg kontrasygnaty. To otwiera drogę do legalnego orzekania przez nowych asesorów. Bez tego ich wyroki mogłyby być uznane za nieważne, co sparaliżowałoby pracę sądów i wydłużyło postępowania.

„Dramat tej sytuacji polega na tym, że dwie instytucje – Prezydent RP i Trybunał Konstytucyjny – odpowiedzialne za ochronę i przestrzeganie Konstytucji, zawiązały coś na kształt politycznego spisku, aby tę Konstytucję złamać”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Grupa 200 asesorów może teraz rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tys. spraw. To realne odciążenie dla sądów, które zmagają się z ogromnymi zaległościami. Asesorzy mogą orzekać, zanim zostaną sędziami, ale tylko wtedy, gdy ich nominacja jest legalna.

Bezpieczeństwo energetyczne podczas upałów

Premier odniósł się również do sytuacji w polskiej energetyce. Mimo fali upałów i ograniczenia pracy części bloków w elektrowniach w Kozienicach i Połańcu z powodu niewystarczającej ilości wody do chłodzenia, nie ma zagrożenia blackoutem. Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie planują uruchomienia okresu przywołania na rynku mocy, czyli sięgania po dodatkowe jednostki rezerwowe.

Donald Tusk zapewnił, że sytuacja jest pod kontrolą, a system energetyczny jest bezpieczny. Podkreślił, że Polska rozwija zdywersyfikowany model energetyczny oparty na różnych źródłach, w tym OZE. W czasie upałów, gdy część elektrowni musi ograniczać produkcję, fotowoltaika dostarcza rekordowe ilości energii, zwiększając bezpieczeństwo systemu.

„Mieliśmy dziś spotkanie, aby ocenić, czy istnieje ryzyko wystąpienia jakiejkolwiek formy blackoutu. Mimo rekordowych temperatur, których się spodziewamy, nie ma dziś zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest pod kontrolą”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier zaapelował o dalsze inwestycje w lądową energetykę wiatrową i rozwój morskich farm wiatrowych. Jego zdaniem rozbudowa różnych źródeł energii pozwoli utrzymać stabilność systemu. Polska korzysta też z europejskiego rynku energii, importując i eksportując prąd m.in. z Niemiec, Szwecji i Czech.

Apel do pracodawców o bezpieczeństwo pracowników

W obliczu ekstremalnych temperatur Donald Tusk zwrócił się do pracodawców o zapewnienie bezpiecznych warunków pracy. Przypomniał o rozporządzeniu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które określa maksymalną dopuszczalną temperaturę w miejscu pracy. Podkreślił, że to nie są żarty, bo w czasie ostatniej fali upałów w lipcu doszło do zgonu w jednym z zakładów.

Premier zaapelował, aby pracodawcy zapoznali się z nowymi przepisami i wykorzystali je jako wskazówki do ochrony zdrowia i życia pracowników. Zaznaczył, że sprawa dotyczy prawie wszystkich w Polsce, a my nie mamy zbyt dużo doświadczeń z tak wysokimi temperaturami.

„To nie są żarty. Mieliśmy do czynienia ze zgonem w czasie ostatniej fali upałów w lipcu w jednym z zakładów. Sprawa dotyczy prawie wszystkich w Polsce. My nie mamy za dużo doświadczeń z takimi temperaturami. To rozporządzenie będzie instruktażem, ale też zobowiązaniem dla pracodawców”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Co to oznacza dla mieszkańców Polkowic?

Dla mieszkańców Polkowic i całego regionu decyzja premiera oznacza przede wszystkim szybsze postępowania sądowe. Sąd Rejonowy w Polkowicach, podobnie jak inne sądy w Polsce, boryka się z zaległościami. Nowi asesorzy, którzy rozpoczną orzekanie, mogą odciążyć lokalny wymiar sprawiedliwości, skracając czas oczekiwania na rozprawy w sprawach cywilnych, rodzinnych czy gospodarczych.

W kontekście energetycznym mieszkańcy Polkowic mogą czuć się bezpiecznie, ponieważ system jest stabilny, a dywersyfikacja źródeł energii, w tym rozwój fotowoltaiki, zmniejsza ryzyko przerw w dostawach prądu. Lokalne firmy, zwłaszcza te związane z przemysłem miedziowym, które zużywają dużo energii, mogą liczyć na ciągłość dostaw nawet podczas ekstremalnych upałów.

Apel premiera do pracodawców ma szczególne znaczenie w regionie, gdzie wiele osób pracuje na zewnątrz lub w halach produkcyjnych, gdzie temperatury bywają ekstremalnie wysokie. Pracodawcy z Polkowic powinni wdrożyć zalecenia dotyczące maksymalnej temperatury w miejscu pracy, aby chronić zdrowie i życie swoich pracowników.

• 200 nominacji asesorskich podpisanych przez premiera
• 10-11 tys. spraw miesięcznie może być rozpatrywanych przez nowych asesorów
• 29 lipca – stanowisko KRS w sprawie kontrasygnaty
• 144 artykuł Konstytucji określający wymóg kontrasygnaty
• 2 elektrownie (Kozienice, Połaniec) ograniczyły pracę z powodu upałów